ΠΕΙΡΑΙΑΣ

  • ΤΟ ΡΕΜΠΕΤΙΚΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΠΕΙΡΑΙΑΣ-1

ΤΟ ΡΕΜΠΕΤΙΚΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ

«Όσο για μπουζούκια, ο Πειραιάς με τις γειτονιές τις μάγκικές του ήτανε μια ορχήστρα πλήρης. Μέρα και βράδυ από όπου και να πέρναγες, δηλαδή από καφενείο, άκουγες το κελάηδισμα του μπουζουκιού ή του μπαγλαμά. Και αυτός που το έπαιζε δεν ήταν κανά παιδάκι, ήταν άνθρωπος της τούφας και το είχε μάθει στο σχολείο – φυλακή...». 
Πόλη μεταναστών, λιμάνι της προσφυγιάς, του καϋμού, της αγωνίας για την επιβίωση: Μια πολυτραγουδισμένη πόλη. Από το 1920 χρονολογείται η ιστορία του ρεμπέτικου στον Πειραιά και συγκεκριμένα στις γειτονιές της Δραπετσώνας και της Τούμπας.
Στην περιοχή αυτή έδωσε μαθήματα μπουζουκιού ο Γιοβάν Τσαούς  ή Γιάννης Εϊτζιρίδης -δηλαδή Γιάννης ο Λοχίας, από τον βαθμό με τον οποίο υπηρέτησε στον τουρκικό  στρατό-  (1924-1925  τότε που το μπουζούκι ήταν απαγορευμένο όργανο). 
Στην περιοχή αυτή έμαθαν  μπουζούκι, έγραψαν, τραγούδησαν και χόρεψαν ο Ρεγγίνας, Ζυμαρίτης, Μιμίκος Βογιατζής, ο Στέλιος Περπινιάδης, ο Νίκος  Αϊβαλιώτης, ο Γιώργος Μπάτης, ο Γιάννης Παπαϊωάννου, ο Κώστας Σκαρβέλης, ο Βασίλης Τσιτσάνης, ο Στράτος Παγιουμτζής, ο Μάρκος Βαμβακάρης -που δούλευε  σαν εκδοροσφαγέας στο γειτονικά σφαγεία-  ο Δημ. Γκόγκος (Μπαγιαντέρας) και  πολλοί  άλλοι. Γύρω στο 1934, ο Μάρκος Βαμβακάρης μαζί με τους τρεις φίλους έφτιαξαν ένα πρωτοποριακό για την εποχή σχήμα που ονομάστηκε "Τετράς η ξακουστή του Πειραιώς" με μπουζούκια και μπαγλαμάδες και άλλαξαν τον ήχο της μουσικής, συμβάλλοντας στη δημιουργία ενός νέου είδους: το πειραιώτικο ρεμπέτικο.
(Πηγή: www.elculture.gr).  
Γράφει ο Διονύσης Χαριτόπουλος:
«Τα λίκνα της παλιάς μαγκιάς του Πειραιά ήταν τα αμαρτωλά στέκια της Λεύκας, οι τεκέδες της Δραπετσώνας και οι σπηλιές της Πειραϊκής. Στα τρία όρια, δηλαδή, της παλιάς πόλης πριν από τους Μικρασιάτες πρόσφυγες, ανατολικο-δυτικο-νότιο, βρήκαν καταφύγιο οι παραμεθόριοι, οι νταήδες, τα Μεγάλα Μαχαίρια και τα κάθε λογής αλάνια, μακριά από τα βλέμματα των νοικοκυραίων και του μπασκιναριού»
(Πηγή: www.lifo.gr).
Στις επόμενες περιόδους το μπουζούκι εξευγενίστηκε, έγινε προσιτό σε περισσότερο κόσμο και ξέφυγε από τις λεγόμενες κακόφημες συνοικίες. Ετσι, οι ρεμπέτες απλώθηκαν στο Πέραμα, στην Παλιά Κοκκινιά, στις Τζιτζιφιές και αλλού. Στο μεταξύ μπήκαν και οι πρώτες γυναίκες στο ρεμπέτικο: Ρόζα Εσκενάζι, Ρίτα Αμπατζή, Σοφία Καρύβαλη, Μαρίκα Νίνου, Σωτηρία Μπέλλου, Ρένα Ντάλλια, Αννα Χρυσάφη, και άλλες. Η Σοφία Καρύβαλη συνεργάστηκε και με τον Βαμβακάρη. Από τις νεότερες τραγουδίστριες του ρεμπέτικου Πειραιώτισσα είναι η Δούκισσα.
Πηγή: www.koutouzis.gr

H TΡΟΥΜΠΑ
Σύμφωνα με την παράδοση, η Τρούμπα του Πειραιά πήρε την ονομασία της από μια τρόμπα (αντλία) που ήταν τοποθετημένη στην περιοχή, στη σημερινή οδό της Β΄ Μεραρχίας από την οποία αντλούσαν νερό τα αγκυροβολημένα πλοία του λιμανιού του Πειραιά, αλλά κι οι αμαξάδες. Ηταν ένα οικοδομικό τετράγωνο που ξεκινά από την Ακτή Μιαούλη και περικλείεται από τις οδούς Φιλελλήνων, Κολοκοτρώνη και Σωτήρος Διός. Στη μέση αυτού του τετραγώνου της Τρούμπας βρίσκονται οι κεντρικοί της δρόμοι, οι οδοί Φίλωνος και Νοταρά. Στη θρυλική Τρούμπα γυρίστηκαν ελληνικές ταινίες που έγιναν διάσημες την εποχή τους και αποτυπώνουν τη μεταπολεμική Τρούμπα, κυρίως των δεκαετιών ’50 - ’60, με τους οίκους ανοχής και τα καμπαρέ.
Ξεχωρίζουν οι ταινίες: Τα Κόκκινα φανάρια, Καλωσήρθε το δολάριο, Λόλα.